Bạn đang ở: Trang chủ Trích đoạn Nhận biết và chứng ngộ Các khái niệm trong cuộc sống Chứng ngộ và định tâm (phần 2)
 
 
Các khái niệm trong cuộc sống

Chứng ngộ và định tâm (phần 2)

Image result for samadhi

 

Hơn nữa, có những kinh nghiệm là của cõi bên kia. Chẳng hạn, ai đó đã rơi vào yêu. Người đó trải nghiệm cái gì đó. Toàn thể cuộc sống của người đó lâm nguy, nhưng người đó không thể giải thích được cái gì đã xảy ra cho người đó, cái gì đang xảy ra cho người đó. Người đó có thể khóc, người đó có thể hát, người đó có thể múa; đây là những chỉ báo rằng cái gì đó đang xảy ra trong người đó. Nhưng cái gì đang xảy ra trong người đó? Khi yêu xảy ra cho ai đó, cái gì thực sự đang xảy ra? Và yêu không phải là rất không thông thường. Nó xảy ra cho mọi người theo cách này cách nọ. Nhưng dầu vậy, chúng ta đã không có khả năng diễn đạt điều xảy ra bên trong.

Có những người cảm thấy yêu như sốt, như một loại bệnh. Rousseau nói rằng tuổi thanh niên không phải là đỉnh của cuộc sống con người, vì tuổi thanh niên là nguồn cơn cho bệnh tên là yêu. Chừng nào người ta chưa trở nên già tới mức yêu mất đi mọi nghĩa, tâm trí vẫn còn đần độn và phân vân. Cho nên trí huệ là có thể chỉ trong tuổi rất, rất già. Yêu sẽ không cho phép bạn là trí huệ - đó là cảm giác của ông ấy.

Có những người khác có thể cảm thấy khác hơn. Những người thực sự trí huệ sẽ trở nên im lặng về yêu. Họ sẽ không nói cái gì - vì cảm giác này là vô hạn thế, sâu tới mức ngôn ngữ nhất định phản bội nó. Và nếu nó được diễn đạt thế thì người ta cảm thấy mặc cảm, vì người ta không bao giờ có thể tạo ra cân bằng cho cảm giác về vô hạn. Cho nên người ta vẫn còn im lặng: kinh nghiệm càng sâu, khả năng diễn đạt càng ít.

Phật vẫn còn im lặng về Thượng đế không phải bởi vì không có Thượng đế. Và những người rất lớn tiếng về Thượng đế thực sự biểu lộ họ không có kinh nghiệm. Phật vẫn còn im lặng. Bất kì khi nào ông ấy đi tới bất kì thị trấn nào, ông ấy sẽ tuyên bố, "Xin đừng hỏi bất kì cái gì về Thượng đế. Các ông có thể hỏi bất kì cái gì, nhưng không về Thượng đế."

Học giả, bác học, người không có kinh nghiệm thực sự mà chỉ có tri thức, bắt đầu nói về Phật và tạo ra tin đồn, rằng, "Ông ấy im lặng vì ông ấy không biết. Nếu ông ấy biết thế thì tại sao ông ấy không nói?" Và Phật sẽ cười. Tiếng cười đó có chỉ có thể được hiểu bởi rất ít người.

Nếu yêu không thể được diễn đạt, thế thì làm sao Thượng đế có thể được diễn đạt? Thế thì bất kì diễn đạt nào cũng đều có hại - đó là một điều. Đó là lí do tại sao Shiva im lặng về kinh nghiệm này. Ông ấy đi tới điểm mà ngón tay có thể được dùng như chỉ dẫn - "Rồi, cái đó, kinh nghiệm này" - và thế rồi ông ấy trở nên im lặng.

Lí do thứ hai là: cho dù nó có thể được diễn đạt theo cách nào đó, cho dù nó có thể được diễn đạt chỉ từng phần... Cho dù nó không thể được diễn đạt, thực sự, thế nữa cách tương tự nào đó có thể được tạo ra để giúp đỡ. Nhưng những điều đó nữa Shiva không dùng, và có lí do. Chính vì tâm trí chúng ta tham tới mức bất kì cái gì được nói về kinh nghiệm đó, tâm trí bám lấy nó. Và thế thì tâm trí quên phương pháp và chỉ nhớ kinh nghiệm, vì phương pháp cần nỗ lực - nỗ lực lâu dài mà đôi khi chán ngắt, đôi khi nguy hiểm. Nỗ lực kiên trì lâu dài được cần.

Cho nên chúng ta quên mất về phương pháp. Chúng ta nhớ kết quả và chúng ta liên tục tưởng tượng, ao ước, ham muốn kết quả. Và người ta có thể tự lừa mình rất dễ dàng. Người ta có thể tưởng tượng rằng kết quả đã được đạt tới.

Ai đó đã ở đây vài ngày trước. Ông ấy là một sannyasin - một người già, người rất già. Ông ấy đã nhận tính chất sannyas ba mươi năm trước; giờ ông ấy gần bẩy mươi. Ông ấy tới tôi và ông ấy nói, "Tôi đã tới để làm việc truy hỏi nào đó, để biết cái gì đó."

Thế là tôi hỏi ông ấy, "Bạn muốn biết cái gì?"

Đột nhiên ông ấy thay đổi. Ông ấy nói, "Không, không thực sự để biết - chỉ để gặp thầy, vì bất kì cái gì tôi có thể được biết tôi đã biết rồi."

Trong ba mươi năm ông ấy đã từng tưởng tượng, ham muốn - ham muốn phúc lạc, kinh nghiệm thiêng liêng - và bây giờ, tại giai đoạn cuối này, ông ấy đã trở nên yếu và chết là gần. Bây giờ ông ấy đang tạo ra ảo giác rằng ông ấy đã trải nghiệm. Cho nên tôi bảo ông ấy, "Nếu bạn đã trải nghiệm rồi, thế thì giữ im lặng. Ở đây cùng tôi trong vài khoảnh khắc đi vì thế thì không có nhu cầu nói."

Thế rồi ông ấy trở nên bồn chồn. Ông ấy nói, "Được!  Thế thì giả sử rằng tôi đã không trải nghiệm. Thế thì nói cho tôi cái gì đó đi."

Thế là tôi bảo ông ấy, "Không có khả năng nào cho tôi hỗ trợ bất kì cái gì. Hoặc bạn đã biết hoặc bạn đã không biết," tôi nói. "Cho nên rõ ràng về điều đó đi. Nếu bạn đã biết, thế thì giữ yên tĩnh. Ở đây trong vài khoảnh khắc và thế rồi đi. Nếu bạn đã không biết, thế thì rõ ràng đi. Thế thì nói với tôi là vậy."

Thế là ông ấy đâm phân vân. Ông ấy đã tới để truy hỏi về một số phương pháp. Thế rồi ông ấy nói, "Thực sự, tôi đã không trải nghiệm, nhưng tôi đã từng nghĩ nhiều thế về aham brahmasmi - tôi là người brahman - rằng đôi khi tôi quên rằng tôi đã chỉ nghĩ. Tôi đã lặp lại nó nhiều, suốt ngày đêm, trong ba mươi năm liên tục, tới mức đôi khi tôi hoàn toàn quên rằng tôi đã không biết điều này. Nó chỉ là lời nói vay mượn."

Khó nhớ cái gì là tri thức và cái gì là kinh nghiệm. Chúng bị lẫn lộn; chúng bị vướng víu và trộn lẫn. Và rất dễ cảm thấy rằng tri thức của bạn đã trở thành kinh nghiệm của bạn. Tâm trí con người có tính lừa dối, tinh ranh tới mức điều đó là có thể. Đó là lí do khác tại sao Shiva đã vẫn còn im lặng về kinh nghiệm này. Ông ấy sẽ không nói bất kì cái gì về nó. Ông ấy liên tục nói về phương pháp, vẫn còn hoàn toàn im lặng về kết quả. Bạn không thể bị ông ấy lừa.

Đó là một trong những lí do tại sao cuốn sách này, một trong những cuốn sách có ý nghĩa nhất, vẫn còn không được biết tới. Cuốn này Vigyana Bhairava Mật tông là một trong những cuốn sách có ý nghĩa nhất trên thế giới. Không Kinh thánh, không Veda, không Gita nào là ý nghĩa thế, nhưng nó vẫn còn hoàn toàn không được biết tới. Lí do? Nó chứa chỉ toàn các phương pháp mà không có khả năng nào cho tham của bạn bám lấy kết quả.

Tâm trí muốn bám lấy kết quả. Tâm trí không quan tâm tới phương pháp; nó quan tâm tới kết quả cuối cùng. Và nếu bạn có thể bỏ qua phương pháp và đạt tới kết quả, tâm trí sẽ cực kì hạnh phúc.

Ai đó đã hỏi tôi, "Sao nhiều phương pháp thế? Kabir đã nói, 'Sahaj samadhi bhali - là tự phát đi.' Cực lạc tự phát là tốt, cho nên không có nhu cầu về phương pháp."

Tôi bảo người đó, "Nếu bạn đã đạt tới “sahaj samadhi - cực lạc tự phát - thế thì tất nhiên không phương pháp nào hữu dụng; không có nhu cầu. Tại sao bạn đã tới đây?"

Người đó nói, "Tôi vẫn chưa đạt tới, nhưng tôi cảm thấy rằng sahaj - tự phát - là tốt hơn."

"Nhưng sao bạn cảm thấy rằng tự phát là tốt hơn?" tôi nói. Vì không phương pháp nào được gợi ý, tâm trí cảm thấy thoải mái là bạn không có gì để làm - và không có việc làm, bạn có thể có mọi thứ!

Vì điều này Thiền đã trở thành mốt ở phương Tây - vì Thiền nói, đạt tới nó một cách vô nỗ lực; không có nhu cầu nỗ lực. Thiền là đúng; không có nhu cầu về nỗ lực. Nhưng nhớ, để đạt tới điểm vô nỗ lực này bạn sẽ cần nỗ lực lâu, dài lâu. Để đạt tới điểm nơi không nỗ lực nào được cần tới, để đạt tới điểm nơi bạn có thể vẫn còn trong vô làm, nỗ lực lâu dài sẽ được cần. Nhưng kết luận hời hợt rằng Thiền nói vô nỗ lực được cần đã trở thành rất hấp dẫn ở phương Tây. Nếu vô nỗ lực được cần thế thì tâm trí nói: đây là điều đúng, vì mình có thể làm nó mà không làm cái gì cả. Nhưng không ai có thể làm được điều đó.

Suzuki, người đã làm cho Thiền được biết tới ở phương Tây, đã làm một phục vụ và cũng là một phi phục vụ. Và phi phục vụ sẽ vẫn còn trong một thời kì dài hơn. Ông ấy là con người rất chân thực, một trong những người chân thực nhất của thế kỉ này, và trong cả đời mình ông ấy đã vật lộn để mang thông điệp của Thiền sang phương Tây. Và một mình, với nỗ lực riêng của mình, ông ấy đã làm cho nó được biết tới ở phương Tây. Và bây giờ có một mốt; có những người bạn Thiền khắp phương Tây. Không cái gì hấp dẫn như Thiền bây giờ.

Nhưng vấn đề chính bị lỡ. Sự hấp dẫn đã tới chỉ vì Thiền nói không phương pháp nào được cần, vô nỗ lực được cần. Bạn không phải làm bất kì cái gì; một cách tự phát nó nở hoa.

Điều này là đúng - nhưng bạn là không tự phát, cho nên nó sẽ không bao giờ nở hoa trong bạn. Là tự phát đi... Điều đó có vẻ ngớ nhẩn và mâu thuẫn, vì với bạn để là tự phát nhiều phương pháp được cần để làm thuần khiết bạn, để làm cho bạn thành hồn nhiên để cho bạn có thể là tự phát. Bằng không bạn không thể tự phát trong bất kì cái gì.

Cuốn sách này Vigyana Bhairava Mật tông đã được dịch sang tiếng Anh bởi Paul Reps. Ông ấy đã viết cuốn sách rất hay, zen flesh, zen bones, và chỉ trong phụ lục ông ấy mới đưa cuốn sách Vigyana Bhairava Mật tông vào. Toàn thể cuốn sách đều liên quan tới Thiền; chỉ trong phụ lục ông ấy đã thêm cuốn sách này nữa, một trăm mười hai phương pháp, và ông ấy gọi nó là bài viết tiền Thiền. Nhiều người theo Thiền không thích điều này vì họ nói, "Thiền nói vô nỗ lực được cần, và cuốn sách này chỉ liên quan tới nỗ lực. Cuốn sách này chỉ liên quan tới phương pháp, và Thiền nói vô phương pháp, vô nỗ lực được cần. Cho nên nó là phản Thiền, không phải là tiền Thiền." Một cách nông cạn họ là đúng, nhưng sâu bên dưới họ không đúng, vì để đạt tới tự phát người ta phải du hành con đường dài.

Một trong các đệ tử của Gurdjieff, Ouspensky, hay nói, bất kì khi nào ai đó tới ông ấy để hỏi về con đường, "Chúng tôi không biết gì về con đường. Chúng tôi chỉ dạy về đường mòn nào đó dẫn tới con đường. Con đường là không được biết tới cho chúng tôi." Đừng nghĩ rằng bạn đã trên con đường. Thậm chí con đường còn ở xa xôi. Từ chỗ bạn đang vậy, từ điểm đó, thậm chí con đường là xa xôi. Cho nên trước hết bạn phải đạt tới con đường. Ouspensky là người rất khiêm tốn, và rất khó có tính tôn giáo và khiêm tốn - rất, rất khó, vì một khi bạn bắt đầu cảm thấy rằng bạn biết, cái đầu phát điên. Ông ấy bao giờ cũng sẽ nói, "Chúng tôi không biết gì về con đường. Nó là rất xa xôi, và không có nhu cầu ngay bây giờ thảo luận về nó." Bất kì chỗ nào bạn đang ở, trước tiên bạn phải tạo ra móc nối, chiếc cầu nhỏ, lối mòn sẽ dẫn bạn tới con đường.

Tính tự phát - sahaj yoga - là rất xa xôi với bạn. Ở chỗ bạn đang ở, bạn là người nhân tạo, được trau dồi, có văn hoá toàn bộ. Không cái gì là tự phát - không cái gì, tôi nói, là tự phát. Khi không cái gì là tự phát trong cuộc sống của bạn, làm sao tôn giáo có thể là tự phát? Khi không cái gì là tự phát, ngay cả yêu cũng không là tự phát. Ngay cả yêu là chuyện mặc cả, ngay cả yêu là tính toán, ngay cả yêu là nỗ lực. Thế thì không cái gì có thể là tự phát. Và thế thì bùng nổ một cách tự phát vào trong vũ trụ là không thể được.

Từ tình huống bạn đang ở trong, từ tình huống đó, điều đó là không thể được. Trước hết bạn sẽ phải ném đi mọi thứ nhân tạo của bạn, mọi thái độ giả dối của bạn, mọi tục lệ được trau dồi, mọi định kiến của bạn. Chỉ thế thì việc xảy ra tự phát mới là có thể. Những phương pháp này sẽ giúp bạn đi tới điểm từ đó không cái gì được cần để được làm - chỉ hiện hữu của bạn là đủ. Nhưng tâm trí có thể lừa dối. Và tâm trí dễ dàng lừa dối, vì thế thì nó có thể nhận được an ủi.

Shiva không bao giờ nói về bất kì kết quả nào, chỉ nói về phương pháp. Nhớ nhấn mạnh này. Làm cái gì đó, để cho một khoảnh khắc có thể xảy ra khi không cái gì được cần, khi bản thể trung tâm của bạn có thể tan biến vào trong vũ trụ. Nhưng điều đó phải được đạt tới. Hấp dẫn của Thiền là về những lí do sai, và cùng điều đó là đúng cho Krishnamurti, vì ông ấy nói không yoga nào được cần, không phương pháp nào được cần. Thực sự, ông ấy nói không có phương pháp cho thiền. Ông ấy đúng.

Ông ấy đúng, nhưng Shiva nói một trăm mười hai phương pháp thiền này có đó, và Shiva cũng đúng. Và khi có liên quan tới bạn, Shiva là đúng hơn. Và nếu bạn phải chọn giữa Krishnamurti và Shiva, thế thì chọn Shiva. Krishnamurti không hữu dụng cho bạn. Ngay cả điều này có thể được nói để giúp bạn - rằng Krishnamurti là tuyệt đối sai. Nhớ, tôi nói để giúp bạn. Và ông ấy gây hại. Điều đó nữa tôi nói để giúp bạn thôi, vì nếu bạn nhận luận cứ của ông ấy bạn sẽ không đạt tới samadhi. Bạn sẽ chỉ đạt tới một kết luận - rằng không phương pháp nào được cần. Và điều đó là nguy hiểm. Với bạn phương pháp được cần!

Sẽ tới một khoảnh khắc mà không phương pháp nào được cần, nhưng khoảnh khắc đó chưa tới với bạn. Và trước khoảnh khắc đó, biết về cái gì đó ở phía trước là nguy hiểm. Đó là lí do tại sao Shiva im lặng. Ông ấy sẽ không nói gì về tương lai, về cái gì sẽ xảy ra. Ông ấy đơn giản bám vào bạn, vào điều bạn đang là và điều cần được làm với bạn. Krishnamurti liên tục nói những thuật ngữ mà bạn không thể hiểu được.

Logic có thể được cảm thấy. Logic là đúng; nó là hay.  Sẽ là tốt nếu bạn có thể nhớ logic của Krishnamurti. Ông ấy nói rằng nếu bạn đang làm phương pháp nào đó, thế thì ai đang làm phương pháp đó? Tâm trí đang làm nó. Và làm sao bất kì phương pháp nào có thể được tâm trí làm lại làm tan biến tâm trí? Thay vì thế, ngược lại, nó sẽ làm mạnh tâm trí thêm; nó sẽ làm mạnh tâm trí bạn thêm. Nó sẽ trở thành ước định, nó sẽ là giả.

Cho nên thiền là tự phát; bạn không thể làm bất kì cái gì về nó. Bạn có thể làm cái gì về yêu? Bạn có thể thực hành bất kì phương pháp nào về cách yêu không? Nếu bạn thực hành, thế thì yêu của bạn sẽ là giả. Nó xảy ra, nó không thể được thực hành. Nếu ngay cả yêu không thể được thực hành, làm sao lời cầu nguyện có thể được thực hành? Làm sao thiền có thể được thực hành?

Logic là đích xác, tuyệt đối đúng - nhưng không đúng với bạn, vì bằng việc nghe theo logic này liên tục bạn sẽ bị ước định bởi logic này. Và những người đã từng nghe Krishnamurti trong bốn mươi năm là những người bị ước định nhiều nhất mà tôi đã bắt gặp. Họ nói không có phương pháp, và dầu vậy họ vẫn không ở đâu cả.

Tôi nói, "Bạn đã hiểu không có phương pháp và bạn không thực hành bất kì phương pháp nào, nhưng tính tự phát có nở hoa trong bạn không?" Họ nói, "Không!"

Và nếu tôi bảo họ, "Thế thì thực hành phương pháp nào đó đi," lập tức việc ước định của họ bước vào. Họ nói, "Không có phương pháp."

Họ đã không thực hành bất kì phương pháp nào, và samadhi đã không xảy ra. Và nếu bạn bảo họ, "Thế thì thử phương pháp nào đó đi," họ nói không có phương pháp. Cho nên họ ở trong thế tiến thoái lưỡng nan. Họ đã không chuyển động lấy một li, và lí do là ở chỗ họ đã được nói cho cái gì đó không dành cho họ.

Điều đó giống như dạy trẻ nhỏ về dục. Bạn có thể liên tục dạy, nhưng bạn đang nói cái gì đó mà còn chưa có nghĩa cho đứa trẻ. Và việc dạy của bạn sẽ là nguy hiểm vì bạn đang ước định tâm trí nó. Cái đó không phải là nhu cầu của nó; nó không quan tâm tới cái đó. Nó không biết dục có nghĩa gì vì các tuyến của nó vẫn còn không vận hành; thân thể nó vẫn còn chưa có tính dục. Năng lượng của nó còn chưa chuyển động về mặt sinh học tới trung tâm dục, và bạn đang nói với nó. Vì nó có tai, bạn nghĩ rằng bất kì cái gì cũng có thể được dạy cho nó sao? Vì nó có thể gật đầu, bạn nghĩ bạn có thể dạy cho nó bất kì cái gì sao?

Bạn có thể dạy, và việc dạy của bạn có thể trở thành nguy hiểm và có hại. Dục không phải là việc truy hỏi cho nó, dục đã không trở thành vấn đề cho nó. Nó không đạt tới điểm chín muồi nơi dục trở thành có ý nghĩa. Đợi đã! Khi nó bắt đầu truy hỏi, khi nó chín muồi và khi nó hỏi câu hỏi, thế thì nói cho nó. Và đừng bao giờ nói nhiều hơn điều nó có thể hiểu, vì cái nhiều hơn đó sẽ trở thành gánh nặng trên đầu nó. Điều đó cũng hệt như vậy với hiện tượng thiền.

Bạn có thể dạy chỉ về phương pháp, không về kết quả - đó là lấy cú nhảy. Và không có chỗ đứng trên phương pháp, việc lấy cú nhảy đơn giản là chuyện trí não, chuyện tinh thần. Và thế thì bạn bao giờ cũng bỏ lỡ phương pháp.

Điều đó cũng giống như trẻ nhỏ làm số học. Chúng bao giờ cũng có thể lật tới cuối sách và có thể biết câu trả lời. Câu trả lời có đó; ở cuối sách, câu trả lời được cho. Chúng có thể nhìn vào bài toán, thế rồi chúng có thể lật tới cuối sách và biết câu trả lời. Và một khi đứa trẻ biết câu trả lời rất khó để nó học phương pháp, vì dường như là không có nhu cầu. Khi nó đã biết câu trả lời, không có nhu cầu.

Và thực sự, nó sẽ làm toàn thể sự việc theo trật tự ngược lại. Thế thì qua bất kì phương pháp giả, rởm nào nó sẽ đi tới câu trả lời. Nó biết thứ thật, nó biết câu trả lời, cho nên nó có thể đi tới câu trả lời này chỉ bằng việc tạo ra phương pháp giả. Và điều này xảy ra nhiều trong tôn giáo tới mức dường như, khi có liên quan tới tôn giáo, mọi người chỉ đang làm điều trẻ con làm.

Câu trả lời là không tốt cho bạn. Câu hỏi có đó, phương pháp có đó, và câu trả lời phải được bạn đạt tới. Không người nào khác nên cho bạn câu trả lời. Thầy thực không giúp bạn biết câu trả lời trước khi quá trình này được thực hiện, họ đơn giản giúp bạn trải qua quá trình này. Thực ra, cho dù bạn đã biết bằng cách nào đó, cho dù bạn đã đánh cắp câu trả lời nào đó từ đâu đó, họ sẽ nói rằng điều này là sai. Nó có thể không sai, nhưng họ sẽ nói, "Điều này là sai. Vứt cái này đi - nó không được cần." Họ sẽ ngăn cản bạn biết câu trả lời trước khi bạn thực sự đi tới biết nó. Đó là lí do tại sao không câu trả lời nào được cho.

Người yêu của Shiva, Devi, đã hỏi ông ấy các câu hỏi. Ông ấy đang cho các phương pháp đơn giản. Câu hỏi có đó, phương pháp có đó. Câu trả lời được bỏ lại cho bạn làm ra, sống để tìm ra.

Cho nên nhớ, việc định tâm là phương pháp, không là kết quả. Kết quả là kinh nghiệm vũ trụ, đại dương. Thế thì không có trung tâm.

 

Từ “Vigyan Bhairav Mật tông - tập 1”

 
 
 
 

Bài  mới nhất

Bài  xem nhiều

Đăng  nhập