Các khái niệm trong cuộc sống

Không đi theo

Image result for not following 

Osho ơi, tôi đã rơi vào yêu Trang Tử, Triệu Châu, Vô Môn, Bồ đề đạt ma. Làm sao tôi có thể không đi theo họ được? Tôi cảm thấy rằng họ đã biến đổi tôi qua thầy. Làm sao tôi có thể không biết ơn được?

 

Để tôi kể cho bạn một giai thoại trước hết.

Khi giáo sĩ Nor, con trai của giáo sĩ Moudekai, được thừa nhận là người kế tục sau cái chết của bố ông ta, các đệ tử của ông ta để ý rằng đã có một số cách cư xử mà bản thân ông ta làm khác với bố ông ta, và hỏi ông ta về điều này.

'Ta làm hệt như bố ta đã làm,' ông ta trả lời. 'Ông ấy đã không bắt chước và ta không bắt chước.'

 

Suy ngẫm về giai thoại này đi. Ông ta nói, 'Ta làm hệt như bố ta đã làm. Ông ấy đã không bắt chước và ta không bắt chước.' Nếu bạn thực sự hiểu Triệu Châu, Bồ đề đạt ma hay tôi, bạn sẽ không bắt chước -- vì tôi đã không bắt chước, vì Bồ đề đạt ma không bao giờ bắt chước bất kì người nào.

Triệu Châu thường nói với đệ tử của ông ấy, 'Nếu ông thốt ra tên Phật, đi và súc miệng ngay lập tức.' Triệu Châu cũng thường nói, 'Nếu ông gặp Phật trên đường, giết ông ta ngay lập tức.' Và ông ấy thường tôn thờ Phật mọi ngày.

Bình thường Thiền có vẻ thách đố, nhưng điều đó là rõ ràng. Đó là theo Phật. Khi Triệu Châu nói, 'Nếu ông gặp Phật trên đường giết ông ta đi,' ông ấy là đệ tử đúng vì đó là thông điệp bản chất của Phật. Khi Phật sắp chết, lời thốt ra cuối cùng của ông ấy trên thế gian này là, 'Appo deepo bhava' -- 'Là ánh sáng lên bản thân ông.' Không đi theo bất kì người nào. Anand khóc than, khóc lóc vì Phật sắp rời khỏi thân thể và ông ấy đã nói với Phật, 'Thầy sắp đi và tôi còn chưa trở nên chứng ngộ. Về tôi thì sao? Cái gì sẽ xảy ra cho tôi? Thế giới sẽ đen tối tuyệt đối với tôi -- thầy đã là ánh sáng. Và bây giờ thầy sắp đi. Xin từ bi với chúng tôi.' Phật mở mắt và nói, 'Appo deepo bhava. Là ánh sáng lên bản thân ông đi, Anand, không ai có thể là ánh sáng cho ông.'

Khi Triệu Châu nói, 'Giết Phật nếu ông gặp ông ta trên đường,' ông ấy là người đi theo thực sự của Phật. Trong Thiền, đi theo là rất, rất tinh tế. Thông minh lớn sẽ được cần nếu bạn muốn là người đi theo của Thiền. Rất dễ là người Ki tô giáo hay người Hindu; điều đó rất toán học. Đi theo Thiền là rất, rất tinh tế và thơ ca -- vì chính việc đi theo ngụ ý không đi theo; vì đó là thông điệp của các Thiền sư, không đi theo.

 

Tương truyền rằng chuyện xảy ra ở Trung Quốc là một Thiền sư đã tổ chức làm giỗ lớn. Mọi người hỏi ông ấy về nó vì kiểu làm giỗ đó chỉ được thu xếp vào ngày mất của Thầy của người ta. Không ai đã bao giờ biết Thiền sư này đi theo bất kì ai. Ông ấy đã từng ở với Thầy nào đó nhưng mọi người đều biết rằng Thầy đó đã từ chối nhận Thiền sư này làm đệ tử. Cho nên Thiền sư này làm lễ kỉ niệm cho ai?

Ông ấy nói, 'Vì Thầy đó đã từ chối nhận ta làm đệ tử, ông ấy là Thầy của ta.'

Họ nói, 'Chúng tôi không hiểu. Thầy ngụ ý gì? Khi ông ấy từ chối, ông ấy từ chối rồi. Ông ấy không bao giờ chấp nhận thầy làm đệ tử của ông ấy.'

Thiền sư nói, 'Đó là lí do tại sao ta làm giỗ. Nếu ông ấy mà chấp nhận ta, ta chắc đã mất hút. Ông ấy đã ném ta về với ta, với bản thân ta. Ông ấy nói, "Là ánh sáng lên bản thân ông." Khi ông ấy bác bỏ, ông ấy đã nhận ta. Ông ấy nói, "Ta sẽ không cho phép ông bắt chước ta. Ta sẽ không cho phép ông trở thành đệ tử của ta. Ta sẽ không cho phép ông trở thành người bắt chước, bản sao giấy than." Từ bi của ông ấy là lớn lao, ông ấy đã yêu ta vô cùng, đó là lí do tại sao ông ấy đã bác bỏ ta.'

 

Thiền có chút ít khó hiểu; cách thức của nó là rất thơ ca, ngoằn ngoèo. Ki tô giáo thích đường siêu xa lộ; Thiền giống mê cung ngoằn ngoèo trong rừng. Nó rẽ ngoặt, xê dịch, lúc thì theo hướng này, lúc thì theo hướng khác, lúc thì gần như theo hướng đối lập -- bạn đi sang đông và đột nhiên bạn rẽ và bắt đầu di chuyển sang tây. Nhưng đó là cách nó vậy và đó là cách nó phải vậy, vì cuộc sống không phải là toán học và không giống đường siêu xa lộ. Cuộc sống là hoang dã. Thực ra, không đường đi nào tồn tại -- bạn bước đi và bạn tạo ra con đường riêng của bạn.

Người hỏi này đã nói, Tôi đã rơi vào yêu với Trang Tử.... Tốt, nhưng rơi vào yêu với Trang Tử ngụ ý rơi vào yêu với bản thân người ta. Nếu bạn muốn đi theo Trang tử bạn sẽ phải đi theo bản thân bạn, không có đường khác. Những người như Trang Tử không cho bạn lời răn bình thường, họ không cho bạn mười lời răn -- làm cái này, không làm cái kia. Họ không cho bạn đạo đức. Thực ra, họ không cho bạn bất kì kỉ luật nào, họ đơn giản truyền đạt nhận biết của họ, vì họ biết rằng bất kì lời răn nào, bất kì lời răn cố định nào, sẽ trở thành ách nô lệ cho bạn, nó sẽ không giải thoát bạn. Và cuộc sống thay đổi nhiều tới mức cái gì đó là đúng khoảnh khắc này có thể không đúng khoảnh khắc tiếp, và bạn sẽ bị mắc trong kỉ luật của bạn. Kỉ luật là cứng nhắc, kỉ luật là chết, kỉ luật không bao giờ thay đổi, kỉ luật không phải là quá trình. Một khi bị cố định, nó bị cố định mãi mãi. Nhìn vào mười lời khuyên Do Thái. Moses đã cố định chúng, ông ấy đã mang những lời răn này được viết trên đá, phiến đá, chết. Bây giờ người Do Thái và người Ki tô giáo phải theo chúng và bạn không thể cải tiến được chúng, bạn không thể thay đổi được chúng. Cuộc sống liên tục thay đổi. Chúng đã trở thành trọng lượng chết và không ai theo chúng, nhưng dầu vậy mọi người liên tục nói đãi bôi về chúng.

Các Thiền sư đã không cho bất kì kỉ luật cứng nhắc nào cho bất kì ai. Họ đơn giản truyền đạt nhận biết của họ. Họ nói, 'Ông là nhận biết và ông sẽ tìm ra kỉ luật của ông từ khoảnh khắc sang khoảnh khắc.'

Tôi đã nghe, chuyện xảy ra.

Người quản lí bán hàng tin và siêu hiệu quả. 'Jones,' ông ta nói với người đi chào hàng mới, 'anh sẽ đáp chuyến tầu chín giờ bốn nhăm tới Leeds. Nhiệm vụ của anh sẽ mất hai giờ năm mươi phút và anh sẽ có thời gian để ăn bánh mì kẹp thịt và một cốc trà ở quán ăn đứng nhà ga trước khi bắt chuyến tầu ba giờ bốn nhăm tới Manchester. Tại Manchester đi thẳng tới Mennin and Company và lấy chi tiết đơn hàng đó. Điều đó sẽ mất của anh ba mươi nhăm phút, việc này tạo khả năng cho anh bắt chuyến tầu năm giờ ba mươi quay lại đây. Tất cả rõ rồi chứ?'

'Vâng, thưa ngài,' người đại diện bất lực nói. Và anh ta đi.

Nhưng lúc một giờ người quản lí bán hàng phát rồ khi nhận được bức điện tín từ người bán hàng mới viết: 'Quầy ăn đứng ở Leeds hết bánh mì kẹp thịt. Chấm. Tôi sẽ phải làm gì?'

 

Điều này sẽ xảy ra. Nếu các chi tiết là quan trọng thế, điều này sẽ xảy ra.

Các Thiền sư đã không cho bất kì chi tiết nào. Họ đơn giản truyền đạt nhận biết của họ và nói, 'Ông là nhận biết. Nhận biết sẽ chỉ cho ông con đường từng khoảnh khắc. Cái gì được cần, ông sẽ biết. Đáp ứng một cách có chủ tâm, tỉnh táo, có vậy thôi.' Làm sao có thể quyết định trước cái gì bạn phải làm? Ai biết? Từng hoàn cảnh là duy nhất tới mức khó mà quyết định. Và những người quyết định bao giờ cũng nhốt nhân loại, cầm tù nhân loại.

Thiền là con đường của giải thoát. Nó giải thoát. Nó là tự do từ bước đầu tiên tới bước cuối cùng. Bạn không bị yêu cầu phải theo bất kì qui tắc nào; bạn được yêu cầu tìm ra qui tắc riêng của bạn và cuộc sống riêng của bạn trong ánh sáng của nhận biết.

Cho nên giữ ánh sáng nhận biết của bạn ở đó, giữ cho đèn của bạn cháy sáng  -- có vậy thôi. Thế thì bạn biết phải làm gì, đi đâu, không đi đâu. Một khi kỉ luật cứng nhắc được trao, nó làm cho bạn thành tù nhân.

Cho nên nếu bạn yêu Bồ đề đạt ma, bạn đang rơi vào tình yêu rất nguy hiểm. Nếu bạn yêu tôi bạn đã rơi vào trong tình yêu rất nguy hiểm. Tôi sẽ không cho bạn bất kì kỉ luật cứng nhắc nào. Mọi người bình thường mong đợi mọi thứ được làm sẵn. Họ muốn ai đó khác ấn định cuộc sống của họ -- vì đó là cách họ đã từng được nuôi dưỡng lớn lên. Mọi người nói với họ từ chính thời thơ ấu, 'Làm cái này, không làm cái kia.' Họ đã sống trên những cái làm và không làm. Từ sữa mẹ họ đã nhận được những lời răn và họ không biết làm cái gì, nếu họ bị bỏ lại cho bản thân họ. Cho dù thỉnh thoảng họ muốn được bỏ lại bởi bản thân họ -- vì có thôi thúc sâu để được tự do -- họ không biết phải làm gì. Lần nữa họ sẽ bắt đầu tìm ai đó để dẫn họ đi. Mọi người đã bị buộc trở thành người đi theo. Bạn không được tin cậy để trở thành người lãnh đạo riêng của bạn và người đi theo riêng của bạn.

Thiền là cách theo đó làm cho bạn thành người đi theo và thành thầy. Thầy có đó chỉ để chỉ dẫn: chỉ dẫn tinh tế, rất gián tiếp. Và nếu bạn tìm các qui tắc cứng nhắc bạn đang tìm theo hướng sai.

Và nhớ, bạn nói rằng bạn đã rơi vào yêu họ, làm sao bạn không thể đi theo được họ? Yêu không ép buộc bất kì người nào đi theo: yêu muốn làm cho bạn tự do, yêu muốn cho bạn tự do. Thực ra, người ép buộc bạn theo bản thân người đó có thể đang trên hành trình bản ngã, có thể đang cố chi phối bạn, có thể đang cố phá huỷ bạn, có thể đang cố làm què quặt bạn. Không, những người đã biết không phá huỷ bạn. Họ giúp bạn là bản thân bạn, họ không ép buộc bạn đi theo họ. Họ chỉ muốn bạn hiểu họ. Điều đó là đủ. Hiểu là quá đủ. Không cái gì khác được cần.

Bắt chước là cái thay thế cho hiểu, và là cái thay thế rất nghèo nàn. Nếu hiểu có đó, không có vấn đề về bắt chước hay đi theo: bạn sẽ đi theo hiểu biết. Theo điều này rất rõ ràng: nếu bạn đi theo hiểu biết, bạn sẽ đi theo tôi. Dần dần bạn sẽ thấy rằng con đường của bạn và con đường của tôi đang chạy song song. Dần dần bạn sẽ thấy rằng bạn đang theo tôi nếu bạn đi theo hiểu của bạn. Nếu bạn theo tôi và quên mất việc hiểu của bạn sớm hay muộn bạn sẽ thấy rằng tôi đã mất và bạn bị bỏ lại trong tối tăm. Con đường thực để theo tôi là không theo tôi mà theo việc hiểu của bạn -- thế thì ngay cả khi tôi đã đi rồi bạn sẽ vẫn theo tôi. Điều đó có vẻ ngược đời nhưng Thiền là ngược đời.

 

Từ "Tùng tùng cắc tùng"

 
 
 
 

Bài  mới nhất

Bài  xem nhiều

Đăng  nhập